sfjalar

BECTA er sú stofnun innan bresku stjórnsýslunnar sem hefur umsjón með og ráðleggur um framkvæmd á stefnu stjórnvalda í upplýsingatækni. Í nýrri skýrslu stofnunarinnar er breskum skólum ráðlagt frá því að uppfæra í Microsoft Vista stýrikerfið og Office 2007 hugbúnaðarsafnið. Ráðleggingarnar eru í samræmi við fyrri niðurstöður BECTA sem birtar voru fyrir ári síðan.

Helstu niðurstöður skýrslunnar eru eftirfarandi:

• Þrátt fyrir að nýjungar í Vista stýrikerfinu auka gildi þess þá réttlæta þær ekki snemmbúna innleiðingu í skólakerfið.
• Office 2007 inniheldur engar nýjungar sem skólar geta ekki hæglega verið án
• Office 2007 styður ekki við OpenDocument skjalasniðið (ODF) án sérhæfðra aðgerða og viðbætur (plug-ins) sem kannaðar voru reyndust ekki fullnægjandi
• Óæskilegt er að vera með fleiri en eina útgáfu af Windows stýrikerfinu innan sömu stofnunar eða sama skóla
• Microsoft Vista kemur til greina sem valkostur við þær aðstæður þegar stofnun/skóli er að innleiða nýtt kerfi
• Til skamms tíma litið er heppilegt að halda sig við .doc skráarsniðið en ekki hið nýtilkomna docx sem er hluti af Office 2007
• Skólar ættu að veita nemendum, foreldrum og kennurum upplýsingar um ókeypis valkosti, s.s. önnur hugbúnaðarsöfn. Hér er líklegast verið að vísa í Open Office.

Skýrslan inniheldur miklu fleiri ábendingar og ítarlegri athugasemdir og mæli ég eindregið með því að aðilar sem koma að ákvarðanatöku hvað varðar innleiðingu á hugbúnaði í skólastarfi kynni sér vel innihald hennar. Eins og búast mátti við hefur Microsoft gefið lítið fyrir þessar niðurstöður BECTA og vísa forsvarsmenn fyrirtækisins í sölutölur og tala í leiðinni um almenna ánægju notenda.

Ísland í dag

Því miður höfum við enga álíka stofnun eða ráðgjafaraðila hér á landi á við BECTA þeirra Bretanna og ákvarðanir um innleiðingu hugbúnaðar á við Microsoft Vista og Office 2007 því grundvallaðar á öðrum forsendum, oft einstaklingsbundnum jafnvel persónulegum. Ég veit að kerfisstjórar framhaldsskólanna hafa óformlegt samráð eða samskipti sín á milli um póstlista og er það virðingarvert framtak. Engu að síður væri óskandi að til staðar væri óháður, opinber aðili fær um að fylgjast með og gefa hagnýt ráð varðandi innleiðingu og notkun á upplýsingatækni í skólastarfi hér á landi. Ég sé ýmsa kosti við slíkt fyrirkomulag:

• Markvissari framkvæmd opinberrar stefnu
  Það er eitt að setja metnaðarfulla stefnu um hagnýtingu upplýsingatækni í skólastarfi og annað að sjá til þess að henni sé fylgt eftir.
• Betri nýting á fjármunum
  Mistök geta verið í senn tímafrek og kostnaðarsöm og það er mikilvægt að geta lært af reynslu annarra bæði hvað varðar það sem vel er gert og hitt sem úrskeiðis fer. Illa nýttur vél- og hugbúnaður kemur skólum að mjög takmörkuðu gagni.
• Upplýstari ákvarðanataka
  Ég vil alls ekki halda því fram að kennarar og annað starfsfólk í skólakerfinu taki ekki upplýstar ákvarðani þegar kemur að innleiðingu og hagnýtingu hugbúnaðar en betur má ef duga skal.

Ég velti því fyrir mér hvar ráðgjöf sem þessi gæti átt sér samastað og hallast helst að því að tengja hana Háskóla Íslands en sameining hans og Kennaraháskólans gengur formlega í garð á árinu. Óskandi væri að mínu mati að skólinn stofnaði til rannsóknarseturs í upplýsingatækni og skólastarfi líkt og til staðar eru rannsóknarsetur Verslunarinnar og Evrópufræðasetur við Bifröst og Gervigreindar- og Tungutæknisetur við Háskólann í Reykjavík.

Ég sé reyndar einnig ýmsa ókosti við þetta fyrirkomulag. Ráðgjöf sem þessi yrði að byggja á hlutlausu mati og faglegu en Kennaraháskólinn er t.a.m. mjög hallur undir séreignahugbúnað í skólastarfi, samanber notkun þeirra á WebCT/Blackboard námsumhverfinu. Á hinn bóginn eru slíkar lausnir litnar mun jákvæðari augum innan HÍ þannig að kannski jafnast það út við sameininguna. Það er vonandi. Ég hef heldur ekki orðið var við mikla grósku, nýsköpun eða framsækni þegar kemur að hagnýtingu upplýsingatækninnar í þágu skólastarfs, hvorki í HÍ eða KHÍ þrátt fyrir einstaka, sjálfstæðar tilraunir einstaka kennara. Ég óttast einnig að miðlæg stofnun sem þessi gæti dregið úr sjálfstæði og frumkvæði skólanna sem væri miður því innan þeirra er unnið mikið og gott þróunarstarf og á það við um öll skólastig.

Persónuleg reynsla

Reynsla mín af Microsoft Vista stýrikerfinu er þó nokkur og hefur sannfært mig um að hér sé á ferðinni meingallað stýrikerfi. Ég tek sterkt til orða og það er ekki að ástæðulausu. Ég hef lent í hinum ótrúlegustu vandræðum með einföldustu aðgerðir og hef ekki lengur tölu á því hversu oft kerfið hefur „krassað“. Microsoft hefði að að mínu viti átt að sjá sóma sinni í að senda frá sér fullreynt kerfi en ekki þá óspennandi hörmung sem Vista er. Það er einfaldlega vanvirðing við viðskiptavini að selja þeim slíka vöru. Ég er langt því frá einn um þá skoðun og bendi m.a. á að CNET kaus Microsoft Vista verstu tæknivöru ársins 2007.

Ég er öllu jákvæðari í garð Office 2007 og tel að hið nýja notendaviðmót mikilvægt skref í þá átt að koma til móts við notendur. Ég er hins vegar ekki par sáttur við þá ákvörðun Microsoft að útiloka ODF skráarsniðið í útgáfunni og tel það frekar ómerkilega aðgerð og því miður í anda stórfyrirtækisins sem þekkt er fyrir að svífast einskis til að ná markaðslegum yfirburðum.